Türkiye’de her yıl evlerdeki su sızıntıları nedeniyle 11 milyondan fazla hanenin yıllık su kullanımına eşdeğer miktarda su israf ediliyor. Bunların en önemlilerinden birisi de hemen her gün ev halkı tarafından sıkça kullanılan tuvalet sistemlerinden kaynaklanıyor. Bu yazımızda bireysel atık su yönetimi üzerine önemli bir konuya değineceğiz. Gömme rezervuar sistemlerinde zaman zaman yaşanan sorunlar nedeniyle su sızıntıları meydana gelmektedir. Bundan dolayı da aylık bazda ciddi su kayıpları yaşanmaktadır. Peki bu sorunun önüne nasıl geçebiliriz? Su sızdıran gömme rezervuarı evde kendi imkanlarımızla tamir edebilir miyiz?
5 DK’da Gömme Rezervuar Tamiri
Gömme rezervuar sistemlerinde yaşanan sorunlarda genellikle kullanıcıların gözü korkutulur. Çok basit bir işlemle çözülecek sorunun binlerce TL hatta 10 bin TL’yi aşan harcamayla çözüleceği bazı ustalarca söylenir. Fakat durum çokta basit olabilir.
En yaygın arıza, su doldurma sistemi dolduğu halde suyu akmasıdır. Bu problemin genellikle çözümü de plastik contanın değişimidir. Farklı rezervuar sistemlerine ait çözümler yer almaktadır. Siamp üzerinden basitçe anlatmak gerekirse;
- Rezervuar kapağını sökün ve video da anlatıldığı şekilde sistemin parçalarını çıkarın.
- Plastik contanın olduğu alanı dikkatlice sistemden ayırarak dışarı alın.
- Siyah contayı, herhangi bir nalburdan çok uygun fiyata (50-125 TL arası) temin edip sistemi geri toplayarak su akıtma sorununu kökten çözebilirsiniz.
Gömme Rezervuar Sızıntılarının Maliyeti Çok Büyük
Su stresi altında olan ülkemizde evde fark etmediğimiz küçük bir su kaçağı, hem su israfına hem de faturanın kabarık gelmesine neden olabilir.Özellikle gömme rezervuarlardaki sızıntılar, duşta veya musluk başında gözle görülmediği için aylarca fark edilmeden devam edebilir. Peki bu kaçaklar aslında ne kadar su kaybına ve ne kadar ek maliyete yol açar? İşte detaylı bir hesaplama…
Kaçak Ne Kadar Su Kaybettirir?
Bir gömme rezervuardaki sızıntı, dakikada 0,25 ila 1,0 litre arasında su kaybına neden olabilir. Bu da saatte 15–60 litre, günde ise 360–1440 litre gibi oldukça yüksek bir su kaybı anlamına gelir.
Yapılan bir örnek hesaplamaya göre, dakikada 0,5 litre kaçak yapan bir rezervuar, günde 720 litre (0,72 m³), ayda ise yaklaşık 21 ton su kaybına yol açıyor. Yani neredeyse bir ailenin aylık su tüketimine eş değer bir kayıptan söz ediyoruz.
4 Farklı Kaçak Senaryosu
Kaçağın şiddetine göre dört farklı senaryo değerlendirilmiştir:
-
Damlama: Çok düşük akış (dakikada ~0,05 L)
-
Küçük Kaçak: Dakikada 0,5 L (ip gibi akma)
-
Orta Kaçak: Dakikada 1,0 L
-
Büyük Kaçak: Dakikada 2,0 L (neredeyse musluk açık gibi)
Aşağıdaki tabloda her senaryonun günlük, aylık ve yıllık su kaybı net şekilde görülebilir:
| Senaryo | Sızıntı Hızı (L/dk) | Günlük Su Kaybı (L) | Aylık Su Kaybı (L) | Yıllık Su Kaybı (L) |
|---|---|---|---|---|
| Damlama | 0,05 | 72 | 2.160 | 26.280 |
| Küçük | 0,50 | 720 | 21.600 | 262.800 |
| Orta | 1,00 | 1.440 | 43.200 | 525.600 |
| Büyük | 2,00 | 2.880 | 86.400 | 1.051.200 |
Yıllık bazda bakıldığında, küçük bir kaçak bile 262 ton, büyük bir kaçak ise 1.051 ton su kaybına yol açabiliyor.
Su Fiyatlarıyla Maliyet Hesabı
Su fiyatları şehirden şehire değişmekle birlikte, bu çalışmada iki farklı senaryo ele alınmıştır:
-
İstanbul (İSKİ 1. kademe): Su bedeli + atık su bedeli ile birlikte ~78 TL/m³
-
Ulusal ortalama: Büyükşehir ortalamaları dikkate alınarak ~45 TL/m³
Aşağıdaki tabloda, her senaryo için İstanbul ve ulusal ortalama fiyatla hesaplanan yıllık maliyetler yer almaktadır:
| Senaryo | Günlük Maliyet (TL) | Aylık Maliyet (TL) | Yıllık Maliyet (TL) |
|---|---|---|---|
| Damlama | 5,62 / 3,24 | 168,48 / 97,20 | 2.050 / 1.183 |
| Küçük | 56,16 / 32,40 | 1.685 / 972 | 20.498 / 11.826 |
| Orta | 112,32 / 64,80 | 3.370 / 1.944 | 40.997 / 23.652 |
| Büyük | 224,64 / 129,60 | 6.739 / 3.888 | 81.994 / 47.304 |
Her hücrede ilk rakam İstanbul, ikinci rakam ulusal ortalama fiyatla hesaplanmıştır.
Küçük Kaçak, Büyük Masraf
Görüldüğü gibi, gözle fark edilmeyen bir rezervuar kaçağı yıllık on binlerce TL ek faturaya neden olabiliyor. Örneğin İstanbul’da küçük bir kaçak yılda 20.500 TL, orta düzeyde bir kaçak ise 41.000 TL civarında ek maliyet oluşturuyor.
Oysa bu tür kaçakların onarımı genellikle çok düşük maliyetlidir ve yüksek gelen su faturasından çok daha ekonomik bir çözümdür. En etkili önlem ise zamanında tamir.
Su faturanız son dönemde beklediğinizden yüksek geldiyse, ilk kontrol etmeniz gereken noktalardan biri gömme rezervuarınız olmalı. Küçük bir conta değişimi, hem su israfını önler hem de bütçenize büyük katkı sağlar.